Verjaren

De winter houdt het dit jaar lang vol. Koud en vooral guur was het dit keer, niet echt een winter om vrolijk van te worden. Tijd voor een nieuwe lente. Vorige week zou deze al beginnen, volgens kenners.
Ik heb altijd gedacht dat bomen in het voorjaar een jaar ouder worden. Dit lijkt er ook wel een beetje op, maar feitelijk verjongen bomen zich in dat seizoen. Elk voorjaar vormen bomen een nieuw laagje levend cambium, vlak onder de schors. Alle takken -van vanaf de stamvoet tot boven in de kruin- vernieuwen zich. Vergelijk het maar met een soort steunkous die over een uitgestoken been wordt getrokken. De boom kan er weer een jaar tegen, strak in het vel. Deze vorm van verjonging heeft weinig weg van veroudering.

Bladknoppen
Bomen hebben veel meer last van veroudering in het najaar, dus lang voor hun verjaardag. Toch kan iedereen kan nog in maart attent gemaakt worden op de schoonheid van deze veroudering. Ik adviseer u om bij de eerste lentezon een jas aan te trekken en naar buiten te gaan. Nu kunt u namelijk nog een paar weken opletten op kale takken van bomen en heesters, op hun knoppen en bladlittekens.
Hierbij zult u al snel ontdekken dat de ene knop niet gelijk is aan de andere. Elke boomsoort heeft kenmerkende knoppen: langwerpig, eivormig of bolrond. Sommige zijn uiterst klein, bijna weggedrukt in het takhout, maar anderen zoals de kleverige knoppen van paardenkastanje zijn centimeters groot. Wie goed oplet zal ook kleurverschil ontwaren, zoals bruin, blauwgrijs, zwart, groen of rood. Met beschermings-schubben of juist zonder. Elke boom- en heestersoort heeft zijn eigen kenmerken.

Lidtekens

Nog interessanter zijn de bladlittekens. Dit zijn de plekken waar het vorig jaar de bladeren aan het takhout zaten. Dat blad viel in de herfst af, maar op de aanhechtingsplek bleef een litteken achter. Voor elke soort een kenmerkend litteken. Een grote verscheidenheid in vorm, zoals rond, langgerekt of als een half maantje.
Midden in zo’n litteken zijn ook telkens de afgebroken vaatbundels te ontdekken. Daar stroomden eerder water en voedingstoffen doorheen. Ook die vaatbundels zijn weer kenmerkend voor elk soort: soms is het maar één grote groep, soms drie of vijf stuks. Eenlingen of bundels. Liggend in een cirkel, onregelmatig verspreid of netjes geordend in een hoefijzervorm.
Pluk de dag en geniet nog even dan deze unieke verscheidenheid. Over twee maanden kan het niet meer, want dan zit alles weer volop in het blad.

Verouderen
Verjaren en voorjaar. Ik kijk begin maart ook wel eens naar mijn eigen handen, met verschillende littekens of lijdtekens. Blijvende herinneringen aan onvoorzichtigheid of onachtzaamheid. Een scherpe glasrand of een keukenmesje dat uitschoot. Dit soort ongelukjes overkomt me tegenwoordig vaker dan vroeger. Hangt waarschijnlijk samen met veroudering. Ook dit is zichtbaar.  Antoon

 

[ meer foto’s in bericht: bomen 3: knoppen en bladlidtekens ]

…bij de fluweelboom een litteken van vorig jaar, van het jaar daarvoor en nog ouder…[klik op foto voor vergroting]

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *